Che mưa nắng cho thùng ong dú bằng công trình nông trại

Đi một vòng quanh nông trại, thường sẽ thấy sẵn rất nhiều thứ có mái: hiên nhà kho, dãy chuồng bỏ trống, chòi canh vườn, nhà lưới, giàn bầu bí, hàng rào cây xanh. Trước khi bỏ tiền dựng mái riêng cho từng thùng ong dú, đáng để hỏi: chỗ nào trong số này có thể che cho đàn ong luôn?

Câu trả lời thường là có, nhưng kèm điều kiện. Nông trại là nơi nhiều việc diễn ra cùng lúc: máy chạy, gia súc đi lại, người phun tưới, đốt rác, làm đất. Một cái mái sẵn có mà nằm cạnh những thứ đó có thể gây hại hơn là giúp.

Kiểm kê: nông trại đang có những mái nào

Bốn câu hỏi trước khi đặt thùng dưới một mái có sẵn

1. Nắng có đúng hướng không? Cửa tổ nên nhận nắng sáng, còn trưa chiều nằm trong bóng. Hiên quay về hướng tây thường quá nóng buổi chiều.
2. Mưa có tạt vào không? Hiên hẹp thì mưa xiên vẫn tạt tới thùng. Đặt thùng lùi sâu vào trong hoặc thêm một tấm chắn thấp.
3. Chỗ này có yên không? Đứng đó vào giờ làm việc đông nhất của trại. Nếu thấy rung từ máy, xe ra vào, người khuân vác ngang qua liên tục, hãy chọn chỗ khác.
4. Có hoá chất gần đó không? Kho chứa phân thuốc, chỗ pha thuốc, đường đi của bình xịt đều phải tránh xa.

Những thứ trên nông trại hay hại đàn mà ít ai để ý

Khói

Bếp củi, lò sấy, đống rác đốt đầu hướng gió có thể đẩy khói thẳng vào cửa tổ. Ong dú không chịu được khói dày kéo dài.

Đèn ban đêm

Bóng đèn sáng suốt đêm ngay trên hiên thu hút côn trùng, kéo theo thằn lằn, cóc nhái tới quanh thùng.

Gia súc thả rông

Trâu bò, dê, chó cọ vào giá có thể làm đổ thùng. Khu đặt ong nên có rào thấp hoặc đặt trên giá cao, chắc.

Nước tưới

Béc tưới phun mưa gần đó tạt thẳng vào cửa tổ mỗi ngày còn tệ hơn mưa thật. Chỉnh hướng béc hoặc dời thùng.

Các rủi ro khác trên trại như kiến, thằn lằn, ruồi lính được bàn ở Rủi ro & thiên địch.

Khi phải làm mái riêng

Có những khu đặt thùng tốt về nguồn hoa nhưng không có công trình nào gần, chẳng hạn giữa vườn cây ăn trái. Lúc đó làm mái riêng: vật liệu mát như tấm xi măng, tôn có lớp cách nhiệt hoặc tấm nhựa sáng màu, đặt hở trên nắp thùng, rộng hơn thùng, nghiêng ra sau. Tận dụng vật liệu thừa của trại cũng được, miễn không phải gỗ đã sơn hay ngâm thuốc. Thùng luôn kê cao khỏi đất, chân giá có cách chặn kiến. Cách phân bố thùng theo vùng hoa từng mùa có ở Nguồn hoa theo mùa.

Thêm ong dú vào mô hình nông trại

Một nông trại có sẵn vườn cây, giàn leo và vài công trình bỏ trống là chỗ rất hợp để thêm vài thùng ong dú: ong giúp thụ phấn cho cây trong vườn, người nuôi có thêm mật dùng trong nhà. Nên bắt đầu bằng vài tổ giống khỏe rồi nhân đàn bằng cách tách khi đã quen. Trại ong dú Ong Quý ở Trảng Bàng, Tây Ninh có tổ giống, mật ong dú, hộp quà mật và các sản phẩm từ sáp ong dú. Muốn xem ong dú được đặt chung với vườn cây thế nào trước khi bố trí ở trại mình, có thể đi tour tham quan, học thực hành tại trại.

Câu hỏi thường gặp